Deze muur van klei koelt een terras zonder airco – met regenwater en wind
Een muur die niet alleen voor beschutting zorgt, maar ook de lucht koeler maakt. Bij het La Cuna Center in Texas staat een opvallende constructie van open kleiblokken die regenwater, wind en verdamping gebruikt om een terras zonder airconditioning te verkoelen.
De koelmuur werd ontworpen door kunstenaar en ontwerper Rachel Farrington en architectuurstagiair Maylis Vasseur. Het bouwwerk maakt deel uit van La Cuna, een grotendeels zelfvoorzienend kunst- en ecologiecentrum in de heuvels van Texas.
Regenwater stroomt over de kleiblokken
Regenwater wordt vanaf het dak opgevangen in een bassin onder de muur. Een kleine pomp op zonne-energie brengt het water vervolgens naar boven, waarna het langzaam over de ongeglazuurde kleiblokken naar beneden stroomt.
De poreuze klei neemt een deel van het water op. Wanneer de wind door de openingen in de muur waait, verdampt het water en wordt warmte aan de omringende lucht onttrokken. Het principe lijkt op de verkoeling die je voelt wanneer een natte huid in de wind opdroogt.

Ruim vijf graden verschil
Volgens de makers zorgde de muur tijdens metingen voor een temperatuurverschil van maximaal 10 graden Fahrenheit, ongeveer 5,6 graden Celsius. Die metingen vonden plaats tijdens relatief mild weer van ongeveer 27 graden Celsius.
Daarbij hoort wel een kanttekening. Het gaat om metingen van de makers zelf en niet om een onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek. Verdampingskoeling werkt bovendien vooral goed in warme, droge gebieden. In een vochtig klimaat zal het effect waarschijnlijk kleiner zijn.
Het water wordt opnieuw gebruikt
Het regenwater wordt niet alleen voor de muur gebruikt. Het komt terecht in een kringloop waarin het ook wordt ingezet voor het doorspoelen van een toilet, een biogasinstallatie en de bewatering van planten.
Helemaal perfect is het prototype nog niet. Bij harde wind spat een gedeelte van het water door de openingen heen. Farrington zegt dat ze bij een volgende versie daarom aan beide kanten van de muur een opvangbassin zou plaatsen.
Een oud idee in een modern jasje
Hoewel de uitvoering modern oogt, is het principe eeuwenoud. In onder meer India, Afrika, Perzië en Midden- en Zuid-Amerika worden klei, water en natuurlijke luchtstromen al lange tijd gebruikt om gebouwen draaglijker te maken tijdens extreme hitte.
De Texaanse koelmuur laat zien dat oude bouwkennis, zonne-energie en regenwater samen een opvallend alternatief kunnen vormen voor een energieslurpende airconditioning.
Zou jij zo’n koelmuur in je tuin willen, of vind je dit vooral een mooi maar onpraktisch experiment?
Bronnen: Clay Imports en Texas Highways
